Jak wykonać termomodernizację domu?

Termomodernizacja to świetny sposób na poprawę komfortu cieplnego w domu oraz obniżenie kosztów jego eksploatacji. Należy ją rozumieć jako ogół działań, których celem jest zmniejszenie zużycia energii cieplnej przez budynek. Nawet istniejący dom postawiony kilkadziesiąt lat temu można doprowadzić do stanu, gdy jego ogrzanie nie jest kosztowne. Jak zabrać się za termomodernizację domu i czy wykonanie pełnej termomodernizacji do poziomu domu energooszczędnego jest możliwe?

Audyt energetyczny przede wszystkim

Przed rozpoczęciem termomodernizacji należy przeprowadzić audyt energetyczny budynku. Jest to swego rodzaju opracowanie techniczno-ekonomiczne całego procesu, które pozwala wyodrębnić optymalne rozwiązania pod kątem kosztów oraz przyszłych oszczędności. Audytor analizuje:

  • wytwarzanie energii,
  • dystrybucję energii,
  • wykorzystanie energii,
  • działanie, stan i wiek źródeł.

 Dzięki ekspertyzie domu można szczegółowo przeanalizować, co wymaga wymiany lub modernizacji, a co może zostać. Dodatkowo podczas audytu badany jest stan techniczny budynku. Nie każdy dom ma takie same możliwości modernizacji. Czasami wykorzystuje się dodatkowy sprzęt jak hydrometr lub kamera termowizyjna, dzięki czemu można jeszcze lepiej sprawdzić na przykład stan ścian czy okien. Dokument zawierający raport z audytu jest wymagany, gdy właściciel budynku chce uzyskać dofinansowanie do termomodernizacji. Obecnie prowadzonych jest wiele państwowych i unijnych programów, które pozwalają uzyskać nawet kilkanaście tysięcy premii. Profesjonalny audytor energetyczny wykona ekspertyzę domu w granicy 1000 złotych. Pełna dokumentacja techniczna, czyli projekt budowlany, kosztuje dwa razy więcej. Mając te dokumenty, można rozpocząć prace remontowo-budowlane.

Termomodernizacja krok po kroku

Prac związanych z termomodernizacją budynku nie można wykonywać w dowolnej kolejności. Przykładowo, nie należy najpierw wymieniać kotła, a następnie zajmować się ociepleniem ścian. Jak przeprowadzić termomodernizację krok po kroku i jakie prace podjąć, aby podnieść komfort cieplny we własnym domu?

Wymiana okien

Czy wiesz, że nawet przez najbardziej nowoczesne okno ucieka z domu trzy razy więcej ciepła niż przez dobrze zaizolowaną ścianę o takiej samej wielkości?  Jest to ogromny problem, z którym zmagają się inwestorzy. Domy o dużej powierzchni okien trudniej jest ogrzać i schłodzić latem. Dlatego niezwykle ważne jest, aby zadbać o jak najlepsze okna o stosunkowo niskim współczynniku przenikania ciepła. Ich wymiana na szczelniejsze warunkuje konieczność zmiany sposobu wentylacji. Najczęściej wybiera się mechaniczną nawiewno-wywiewną lub montuje w oknach higrosterowane nawiewniki. Warto również sięgnąć po nowoczesne rozwiązania montażowe i zastosować ciepły montaż, polegający na zastosowaniu trzech warstw izolacyjnych. Dobrze jest zmniejszyć powierzchnię okien od strony północnej i przeanalizować, czy któreś z nich może być nieotwierane.

Izolacja pokrycia dachowego

Przez dach do otoczenia ucieka nawet 10-25% ciepła. Jest to niezwykle dużo, biorąc pod uwagę, jak prezentują się koszty ogrzewania średniej wielkości domu. Jeśli poddasze nie jest użytkowe, warto jest dokonać ocieplenia stropu. Jest to dość łatwa i niedroga inwestycja, którą można przeprowadzić przez położenie na przykład wełny mineralnej i folii paroszczelnej. Ten typ izolacji można również przeprowadzić na sufitach pomieszczeń użytkowych, pod warunkiem, że projekt budowlany pozwala na tego typu rozwiązanie (wymagany jest sufit podwieszany lub zastosowanie płyt gipsowo-kartonowych celem przysłonięcia izolacji). Jeśli poddasze ma zostać przystosowane do użytku, na warstwie wełny mineralnej należy ułożyć podłogę z desek lub płyt OSB.

W przypadku, gdy poddasze będzie pełniło inną funkcję niż składzik czy suszarnia i zyska charakter mieszkalny – ocieplenia wymaga połać dachu zamiast stropu. Proces ten jest bardziej skomplikowany i warunkuje zastosowania między innymi folię paroszczelną od strony mieszkalnej i izolację wiatrową od strony dachu.

Ocieplenie ścian

Nie można zapomnieć o samym ociepleniu ścian budynku, które jest tak samo ważne, jak wymiana okien i modernizacja pokrycia dachowego. W większości przypadków w naszym kraju ściany ociepla się styropianem, wełną mineralną lub pianką poliuretanową. W zależności od budynku sięga się po metody bezspoinowe lub lekko suche. Ciepło w domu ucieka również przez podłogę, dlatego oprócz termomodernizacji ścian, trzeba rozważyć ocieplenie strefy cokołowej i podłogi na gruncie. Chłód jest szczególnie odczuwalny, gdy budynek pozbawiony jest ogrzewania podłogowego. Do ocieplenia podłogi używa się przeważnie tych samych materiałów co w przypadku ocieplania ścian. Często jednak kładzie się izolację znacznie grubszą, szczególnie w przypadku modernizacji podłogi na gruncie.

Dobry system grzewczy

Oprócz samej modernizacji budynku warto jest zainteresować się systemem grzewczym. O tym, jakie kroki należy podjąć, rozmawialiśmy z pracownikiem firmy remontowo-budowlanej PW Marko:

Pierwszym krokiem do modernizacji systemu grzewczego, który jest stosunkowo tani i w wielu przypadkach pomaga, jest przepłukanie i regulacja instalacji, zabezpieczenie i ocieplenie przewodów rozprowadzających czynnik grzewczy do kaloryferów w całym domu,  a także montaż zaworów termostatycznych na grzejnikach, które umożliwiają regulację wytwarzanego ciepła. Warto jest również przemyśleć założenie automatyki pokojowej lub pogodowej. Niestety w przypadku starego i niewydajnego źródła ciepła nie ma innej rady niż kompleksowa modernizacja systemu grzewczego, co wiąże się ze wstawieniem praktycznie nowej instalacji.

Jaką instalację można rozważyć? W przypadku domów o najlepszych standardach energetycznych, np. pasywnych, dobrym rozwiązaniem jest ogrzewanie elektryczne. Niestety z powodu cen prądu niewiele osób się na to decyduje. Nowe budynki można wyposażyć w pompę ciepła. Niestety jej montaż w istniejącym domu jest bardzo kosztowny i wymaga wielu zmian. Jeśli po ociepleniu domu wymianie nie ulega sama instalacja, a tylko źródło ciepła, warto jest sięgnąć po kocioł gazowy lub kondensacyjny. Możliwości jest bardzo wiele i dużo zależy od przeprowadzonego audytu energetycznego.